Mətbəx kataloqda gözəl görünə bilər, amma onun rahat olub-olmadığını ilk həftədə bel və çiyinlər deyir. Çox alçaq tezgahda doğrama edəndə bel yorulur, çox yüksək asma dolaba çatmaq üçün barmaq ucunda dayanmaq lazım gəlir, dar keçiddə iki nəfər bir-birinə mane olur. Mətbəx mebelinin ölçüləri təsadüfi deyil: onlar illərlə formalaşmış erqonomik təcrübəyə və texnikanın standart ölçülərinə əsaslanır. Bu ölçüləri bilmək həm sifarişdə doğru sual verməyə, həm də onları ailəyə uyğunlaşdırmağa imkan verir.
Tezgahın hündürlüyü
Tezgahın döşəmədən hündürlüyü adətən 85–91 sm aralığında olur. Bu hündürlük üç hissədən yaranır: alt korpusun hündürlüyü, ayaqların və ya plintusun hündürlüyü və tezgahın qalınlığı. Tənzimlənən ayaqlar bu ölçünü bir neçə santimetr dəyişməyə imkan verir.
Standart hündürlük orta boylu insan üçün hesablanıb. Praktik qayda belədir: tezgah dirsək səviyyəsindən təxminən 10–15 sm aşağı olanda doğrama və qarışdırma rahat olur. Ailədə mətbəxdə ən çox işləyən şəxs uzun və ya qısa boyludursa, tezgahın hündürlüyünü ona görə dəyişmək məntiqlidir. Bu dəyişiklik plintusun hündürlüyü ilə edilir, korpusun ölçüsünə toxunmadan.
Bəzən mətbəxdə iki hündürlük birləşdirilir: bişirmə paneli olan zona bir qədər aşağı, çünki qazanın içinə baxmaq lazımdır; doğrama və xəmir zonası isə standart və ya bir az yüksək.
Tezgahın və alt dolabların dərinliyi
Tezgahın standart dərinliyi təxminən 60 sm-dir. Alt korpus bundan bir qədər dar olur ki, tezgah ön tərəfdə fasadların üstündən çıxsın və damcı fasada axmasın. Bu dərinlik təsadüfi deyil: qabyuyan, soba və bişirmə panelləri kimi quraşdırılan texnikanın əksəriyyəti məhz buna uyğun hazırlanır.
Daha dərin tezgah, məsələn, arxada rəf və ya priz zolağı üçün, mümkündür, amma divara yaxın hissəyə çatmaq çətinləşir. Daha dar tezgah isə kiçik mətbəxdə yer qazandırır, lakin texnika seçimini məhdudlaşdırır.
Asma dolablar: hündürlük və dərinlik
Asma dolabların dərinliyi adətən 30–35 sm olur. Daha dərin asma dolab tezgahda işləyən insanın başına yaxın gəlir və tezgahın arxa hissəsini kölgədə qoyur.
Tezgah ilə asma dolabın alt kənarı arasındakı məsafə çox vaxt 50–65 sm aralığında seçilir. Bu məsafə iki şeyi balanslaşdırır: tezgahın üstündə kiçik texnika — qəhvə maşını, blender, çaydan — üçün yer və asma dolabın ən üst rəfinə çatmaq imkanı. Qısaboylu ailədə məsafə aşağı həddə, uzunboylu ailədə yuxarı həddə yaxın seçilir. Aspiratorun bişirmə panelindən hündürlüyü isə cihazın istehsalçısının göstərdiyi məsafəyə görə təyin olunur və qaz və elektrik panellər üçün fərqli ola bilər.
Keçid eni və iş üçbucağı
İki paralel mebel sırası arasında və ya ada ilə sıra arasında keçid çox vaxt 100–120 sm tövsiyə olunur. Bir nəfərin işlədiyi mətbəxdə aşağı hədd kifayət edir; iki nəfər eyni anda işləyirsə və ya qabyuyan və soba qapıları bir-birinin qarşısındadırsa, genişlik artırılmalıdır. Açıq qabyuyan qapısının qarşısında dayanmaq və keçmək üçün yer qalmalıdır.
Lavabo, bişirmə paneli və soyuducu arasındakı məsafələr — iş üçbucağı — çox uzun olanda addımlar artır, çox qısa olanda iş səthi çatmır. Lavabo ilə bişirmə paneli arasında doğrama üçün kifayət qədər tezgah olması xüsusilə vacibdir.
Çekməcə və qapı eni
Alt modulların eni adətən müəyyən addımla dəyişir və bu, texnikanın ölçüsünə və furnitura sistemlərinə uyğunlaşdırılır. Çox enli qapı açıq halda keçidi bağlayır və menteşəyə böyük yük salır; belə yerlərdə iki qapı və ya çekməcə daha praktikdir. Alt modullarda qapılı rəflər əvəzinə çekməcələr seçmək əşyaların arxada itməsinin qarşısını alır və əyilmə ehtiyacını azaldır.
Ölçüləri ailəyə uyğunlaşdırmaq üçün yoxlama
- Mətbəxdə ən çox işləyən şəxsin dirsək hündürlüyünü ölçün.
- Tezgahda daimi qalacaq kiçik texnikanın hündürlüyünü qeyd edin.
- Asma dolabın ən üst rəfinə ailə üzvlərinin çatıb-çatmadığını yoxlayın.
- Keçiddə eyni anda neçə nəfərin olacağını düşünün.
- Quraşdırılan texnikanın niş ölçülərini əvvəlcədən əldə edin.
Zaferoğlu Mebel mətbəx mebelini fərdi ölçüdə hazırlayır. Tezgah hündürlüyü, asma dolabların yeri və keçid eni ölçü götürmə zamanı standart ölçülərlə yanaşı ailənin real ehtiyaclarına görə də müəyyən edilə bilər.
