Mətbəx adası çoxlarının arzuladığı elementdir: əlavə iş səthi, geniş saxlama yeri, səhər yeməyi üçün oturacaq və mətbəxlə qonaq otağı arasında təbii keçid. Lakin ada otağın ortasında dayanan sərbəst blokdur və onun hər tərəfində insan hərəkət etməlidir. Kiçik və ya dar mətbəxdə sıxışdırılmış ada rahatlıq əvəzinə maneəyə çevrilir: çekməcələr tam açılmır, soyuducu qapısı adaya dəyir, iki nəfər bir-birini keçə bilmir. Ona görə ilk sual «hansı ada?» yox, «ada ümumiyyətlə yerləşirmi?» olmalıdır.
Əsas şərt: ətrafdakı keçid
Adanın ölçüsünü onun özündən yox, ətrafındakı boşluqdan başlayaraq hesablamaq lazımdır. Mətbəx planlaması üzrə geniş yayılmış tövsiyələrdə ada ilə qarşısındakı dolablar arasında iş keçidi üçün təxminən bir metr və ya bir qədər artıq məsafə göstərilir. Mətbəxdə eyni anda iki nəfər işləyirsə, bu məsafə daha geniş planlanır ki, bir nəfər əyilib çekməcəni açanda digəri arxadan keçə bilsin.
Keçid məsafəsi hesablanarkən açılan elementləri də nəzərə almaq lazımdır: qabyuyan maşının açıq qapısı, sobanın qapağı, tam çəkilmiş dərin çekməcə. Onlar açıq olduqda da insanın keçməsinə və ya ən azı yanında dayanmasına yer qalmalıdır. Adanın oturacaq tərəfində isə stulun geri çəkilməsi və arxadan keçid üçün əlavə yer lazımdır.
Adanın funksiyası: iş səthi, lavabo, ocaq, yoxsa masa
Adanın ölçüsü və quruluşu onun nə üçün istifadə olunacağından asılıdır.
- Yalnız iş səthi və saxlama — ən sadə variantdır; kommunikasiya tələb etmir, ölçüsü sərbəst seçilir.
- Lavabolu ada — su, kanalizasiya və çox vaxt qabyuyan maşın üçün xətt tələb edir. Döşəmə altında kommunikasiyanın aparılması təmir mərhələsində həll olunmalıdır.
- Ocaqlı ada — tüstü və buxarın çəkilməsi üçün ya tavandan asılan aspirator, ya da iş səthinə quraşdırılmış aşağı çəkişli sistem lazımdır. Ocaq tərəfində oturanlara isti yağ sıçramaması üçün arada kifayət qədər iş səthi qalmalıdır.
- Oturacaqlı ada — iş səthinin bir tərəfi dizlər üçün çıxıntı ilə uzadılır.
Funksiyalar birləşdirilə bilər, lakin hər əlavə funksiya adanın ölçüsünü və kommunikasiya işini artırır.
Oturacaq üçün ölçülər
Adada oturmaq üçün iş səthinin kənarı korpusdan çıxmalıdır ki, dizlər dolaba dirənməsin. Oturacaq hündürlüyü adanın hündürlüyünə uyğun seçilir: standart iş hündürlüyündə olan ada üçün bar tipli yüksək stul lazımdır, masa hündürlüyünə endirilmiş hissə üçün isə adi stul. Hər oturan üçün en boyunca kifayət qədər yer ayrılmalıdır ki, dirsəklər bir-birinə dəyməsin.
Çıxıntı çox böyük olarsa, iş səthinin dəstəyi lazım olur — gizli metal konsollar və ya ayaq. Bu, material seçiminə də təsir edir: nazik iş səthi uzun çıxıntıda əyilə bilər.
Adada saxlama
Ada iki tərəfdən açıla bilən saxlama imkanı verir. Mətbəx tərəfində dərin çekməcələr qab-qacaq və qazanlar üçün, qonaq otağı tərəfində isə dayaz dolablar süfrə ləvazimatı və ya kitablar üçün istifadə oluna bilər. Adanın uc tərəfində açıq rəflər və ya şərab üçün bölmə yerləşdirilir.
Adada elektrik nöqtəsi də planlanmalıdır: blender, mikser və ya noutbuk üçün rozetka. Onun yeri və növü — iş səthinə quraşdırılan açılan rozetka və ya korpusun yanında — elektrik layihəsi ilə birlikdə razılaşdırılır.
Ada yerləşmirsə: alternativlər
Mətbəx ada üçün kifayət qədər geniş deyilsə, bir neçə alternativ oxşar faydanı verir. Divara birləşən yarımada (P və ya L formalı uzantı) yalnız bir tərəfdən keçid tələb edir. Təkərli mobil ada lazım olduqda çəkilib, sonra kənara itələnə bilər. Dar, dayaz bar masası isə oturacaq funksiyasını az yer tutaraq həll edir.
Planlama üçün sual siyahısı
- Adanın bütün tərəflərində açılan elementlər nəzərə alınmaqla rahat keçid qalırmı?
- Adada lavabo və ya ocaq olacaqmı və kommunikasiya buna imkan verirmi?
- Neçə nəfər oturacaq və stul hansı hündürlükdə olacaq?
- Çıxıntılı iş səthi üçün dəstək lazımdırmı?
- Adada rozetka və işıq nöqtəsi planlanıbmı?
Zaferoğlu Mebel mətbəx mebelini ölçü götürüldükdən sonra fərdi layihə ilə hazırlayır. Ada istəyirsinizsə, onun ölçüsünü və funksiyasını mətbəxin real planına görə yoxlamaq, həm adanı, həm də ətrafdakı iş zonasını rahat edir.
