Gün ərzində bir neçə saat kompüter qarşısında keçirən adam üçün iş masası mebel deyil, alətdir. Səhv ölçülü alət isə yorğunluğu gizli şəkildə artırır: çiyinlər qalxır, boyun irəli əyilir, gözlər axşama doğru qızarır. Bu problemlərin çoxunu masanı sifariş edərkən bir neçə sadə ölçü ilə əvvəlcədən həll etmək mümkündür.
Hündürlük dirsəkdən başlayır
Masanın düzgün hündürlüyü stulda oturmuş insanın dirsəyinə görə təyin olunur. Çiyinlər boş, qollar bədən boyunca sərbəst sallanmış vəziyyətdə dirsək təxminən düz bucaq altında bükülür. Klaviaturanın üst səthi bu dirsək səviyyəsində və ya bir az aşağıda olmalıdır. Masa daha hündür olarsa, çiyinlər qeyri-ixtiyari yuxarı qalxır; daha alçaq olarsa, insan irəli əyilir.
Standart masalar orta boylu yetkin insan üçün nəzərdə tutulub və əksər hallarda 72–75 sm aralığında olur. Ailədə masadan müxtəlif boylu insanlar istifadə edirsə, masanı sabit hündürlükdə saxlayıb stulun hündürlüyünü tənzimləmək daha praktikdir. Bu halda qısa boylu istifadəçi üçün ayaq altlığı lazım ola bilər ki, ayaqlar havada qalmasın.
Dərinlik monitor məsafəsini müəyyən edir
Masanın dərinliyi çox vaxt yalnız estetik qərar kimi götürülür, halbuki gözlə ekran arasındakı məsafəni məhz o təyin edir. Ümumi tövsiyə monitorun təxminən qol uzunluğu məsafəsində yerləşməsidir. Dayaz masada böyük monitor gözə həddindən artıq yaxın düşür, insan istər-istəməz stulu geri çəkir və klaviaturaya uzanmalı olur.
Bir və ya iki geniş monitor istifadə olunacaqsa, dərinliyi artırmaq və ya monitoru divara, yaxud masanın arxa kənarına bərkidilən qola quraşdırmaq yaxşı həll yoludur. Qol ekranı həm geri, həm də hündürlüyə görə sərbəst yerləşdirməyə imkan verir və masa üstündə yer açır.
Monitorun hündürlüyü və bucağı
Ekranın üst kənarı göz səviyyəsində və ya ondan bir qədər aşağıda olduqda baxış təbii şəkildə aşağıya yönəlir və boyun əyilmir. Noutbukla işləyənlərdə vəziyyət adətən əksinədir: ekran çox aşağıdadır. Bu halda noutbuku altlığa qaldırıb ayrıca klaviatura və siçan istifadə etmək məsələni həll edir.
Monitoru pəncərəyə perpendikulyar yerləşdirmək ekranda əks olunmanı və gözün qamaşmasını azaldır. Arxası pəncərəyə dönük ekran isə gün ərzində parlaq fonla rəqabət aparmalı olur.
Stulla masanın uyğunluğu
Masanın hündürlüyü stuldan ayrı düşünülə bilməz. Oturacağın hündürlüyü elə tənzimlənməlidir ki, ayaqlar tam döşəmədə dayansın və budlar təxminən üfüqi vəziyyətdə olsun. Bundan sonra dirsəyin masa səthinə nisbətən harada qaldığını yoxlamaq lazımdır. Qoltuqaltılar isə masanın kənarından hündür olmamalıdır, əks halda stul masaya yaxınlaşmır və insan irəli uzanmalı olur.
Stulun oturacağı ilə masa altındakı çərçivə arasındakı məsafəni də ölçün. Bəzi masalarda ön tərəfdəki geniş çərçivə elə aşağı düşür ki, stulu yuxarı qaldırdıqda budlar ona toxunur. Bu, xüsusilə hündür boylu istifadəçilər üçün problemdir və masa sifariş edilərkən çərçivəsiz və ya nazik çərçivəli konstruksiya ilə asanlıqla həll olunur.
Ayaq sahəsi və masa altı
Ergonomika yalnız masa üstündə bitmir. Oturan insanın dizləri masa altındakı çekməcə blokuna, çərçivəyə və ya kabel qutusuna dəyməməlidir. Masanın alt tərəfində ayaqları uzatmaq və stulu yaxına çəkmək üçün kifayət qədər boşluq qalmalıdır. Tumba bloku masanın bir tərəfinə, çox vaxt təkərli şəkildə yerləşdirilir ki, lazım olduqda kənara çəkilsin.
Klaviatura üçün çıxarılan panel dar masalarda yer qənaət etsə də, çox vaxt dizlər üçün boşluğu azaldır və siçana yer saxlamır. Onu seçməzdən əvvəl ölçüləri real oturuşla yoxlamaq məsləhətdir.
Masa arxasında yoxlama siyahısı
Yeni masanı sifariş etməzdən əvvəl hazırkı iş yerində bu nöqtələri yoxlayın:
- Klaviatura üzərində dirsəklər təxminən düz bucaqdadır, çiyinlər qalxmır.
- Ayaqlar tam döşəmədə və ya altlıqdadır.
- Ekranın üst kənarı göz səviyyəsində və ya bir qədər aşağıdadır.
- Monitor təxminən qol uzunluğu məsafəsindədir.
- Dizlərlə masa altındakı hissələr arasında boşluq var.
- Tez-tez istifadə olunan əşyalar uzanmadan əl çatan yerdədir.
Bu ölçüləri qeyd edin və masanı sifariş edərkən təqdim edin. Məhz belə məlumatlar fərdi ölçülü mebelin əsas üstünlüyünü üzə çıxarır.
Zaferoğlu Mebel ofis və ev üçün iş masalarını fərdi ölçülərlə hazırlayır. İstifadəçinin boyu, monitorların sayı və otağın forması əvvəlcədən məlum olduqda masanı həmin şəraitə uyğun planlaşdırmaq mümkündür.





