Ofisdə masanın altındakı mobil tumba, mətbəxdə servis arabacığı, uşaq otağında oyuncaq qutusu, qonaq otağında təkərli jurnal masası: bunların hamısının ümumi detalı təkərdir. Təkər düzgün seçilmədikdə tumba laminat döşəmədə iz buraxır, xalçada ilişir, hər toxunuşda yerindən sürüşür və ya bir-iki ildən sonra cırıldamağa başlayır. Mebel təkəri seçərkən ölçü, material, bərkidilmə və tormoz birlikdə düşünülməlidir.
Döşəməyə görə təkər materialı
Təkərin döşəmə ilə təmasda olan hissəsinin materialı ən vacib seçimdir. Ümumi qayda sadədir: sərt döşəmə üçün yumşaq təkər, yumşaq döşəmə üçün sərt təkər.
- Laminat, parket, plitə və vinil kimi sərt döşəmələr üçün poliuretan və ya rezin kimi yumşaq örtüklü təkərlər seçilir. Onlar səsi azaldır, döşəməni cızmır və sürüşmür.
- Xalça və kovrolin üçün sərt plastik (məsələn, neylon) təkərlər daha yaxşıdır. Yumşaq təkər xovun içinə batır və hərəkəti çətinləşdirir.
- Hər iki döşəmə növü olan evdə, məsələn, laminat üzərində xalça, yumşaq örtüklü, amma diametri bir qədər böyük təkərlər kompromis ola bilər.
Sərt təkərin sərt döşəmədə istifadəsi ən çox rast gəlinən səhvdir: tumba səs-küylü olur, döşəmədə zolaqlar qalır və təkər sürətlə yerindən sürüşür.
Diametr və yük
Təkərin diametri hərəkətin asanlığına təsir edir. Böyük diametrli təkər kiçik maneələri, xalça kənarını, döşəmədəki keçid profillərini daha asan aşır və daha az güc tələb edir. Kiçik diametrli təkər isə mebeli alçaq saxlayır və görünməz olur, lakin xovlu səthdə və ya kandarda ilişə bilər.
Hər təkərin istehsalçı tərəfindən müəyyən edilmiş yük həddi var. Seçim zamanı mebelin öz çəkisi ilə içindəki əşyaların çəkisi toplanmalı və təkər sayına bölünməlidir. Burada bir incəlik var: qeyri-bərabər döşəmədə yük bütün təkərlərə bərabər düşmür, bəzən bir təkər daha çox yük daşıyır. Buna görə hesabda ehtiyat saxlamaq məntiqlidir. Ağır sənəd tumbası, kitab arabacığı və ya dolu mətbəx arabacığı üçün yük həddi daha yüksək olan təkərlər seçilməlidir.
Fırlanan və sabit təkərlər
Təkərlər iki əsas növə bölünür. Fırlanan təkər öz oxu ətrafında 360 dərəcə dönür və mebeli istənilən istiqamətə hərəkət etdirməyə imkan verir. Sabit təkər isə yalnız bir istiqamətdə hərəkət edir.
Praktikada kombinasiya seçilir:
- kiçik mobil tumbalarda dörd fırlanan təkər ən çevik variantdır;
- uzun arabacıqlarda iki fırlanan və iki sabit təkər düz xətt boyu hərəkəti sabitləşdirir və idarəni asanlaşdırır;
- ağır mebeldə fırlanan təkərlərin bir hissəsi tormozlu olmalıdır.
Tormoz və sabitlik
Təkərli mebel istifadə zamanı yerindən tərpənməməlidir. Masa altındakı tumbanın üstünə söykənildikdə, arabacıqdan nə isə götürüldükdə və ya uşaq təkərli qutuya çıxdıqda mebel sürüşə bilər. Tormozlu təkərlər bu riski aradan qaldırır.
Tormoz növləri:
- yalnız təkərin fırlanmasını dayandıran tormoz, lakin təkər oxu ətrafında dönə bilir;
- həm fırlanmanı, həm də dönməni bloklayan tam tormoz, ən sabit variant;
- yükə reaksiya verən təkərlər, yəni yük düşdükdə avtomatik bloklanan, ofis kreslolarında daha çox yayılıb.
Dörd təkərli mebeldə ən azı iki təkərin tormozlu olması tövsiyə olunur. Uşaq otağında təkərli mebel üçün tormoz xüsusən vacibdir.
Bərkidilmə üsulu
Təkərin mebelə necə bərkidildiyi onun ömrünə birbaşa təsir edir:
- lövhə ilə bərkidilən təkər bir neçə vintlə tumbanın dibinə vurulur və yükü geniş sahəyə paylayır, ağır mebel üçün etibarlıdır;
- dirəkli təkər mebelin dibindəki deşiyə və ya oturacağa taxılır, daha kompakt görünür, amma bərkidildiyi material möhkəm olmalıdır;
- nazik lövhəyə bərkidilən təkərlər zamanla yuvasından çıxa bilər, ona görə dib hissəsi gücləndirilməlidir.
Mobil tumbanın dibi adətən korpusun ən az yüklənən hissəsi kimi düşünülür, lakin təkərli modeldə bütün çəki məhz ona düşür. Dib lövhəsinin qalınlığı və bərkidilmə yeri buna görə seçilməlidir.
Görünüş və hündürlük
Təkər mebelin ümumi hündürlüyünü artırır. Masa altındakı tumbada bu, xüsusilə vacibdir: tumbanın təkərlərlə birlikdə hündürlüyü masanın altındakı boşluqdan kiçik olmalı və rahat çıxarılıb-yerinə qoyulmalıdır. Açıq təkərlər texniki görünüş verir, mebelin altına çəkilmiş kiçik və ya gizli təkərlər isə mebeli daha yüngül və səliqəli göstərir. Təkərin rəngi mebelin ayaqları və ya metal detalları ilə uyğunlaşdırıla bilər.
Zaferoğlu Mebel ofis və ev üçün mobil tumbaları fərdi ölçülərə görə hazırlayır. Təkərli mebel sifariş edərkən döşəmə növünü, tumbada saxlanacaq əşyaların təxmini çəkisini və masanın altındakı boşluğun hündürlüyünü bildirmək düzgün təkərin seçilməsinə imkan verir.
