Tavana qədər uzanan şkaf qapıları interyerə təmiz, bütöv görünüş verir. Lakin quraşdırmadan bir müddət sonra bəzən belə bir mənzərə yaranır: qapı bağlıdır, amma yuxarı və ya aşağı küncü korpusdan bir neçə millimetr aralanıb. Bu, adətən menteşənin xarab olması deyil, fasadın özünün yüngülcə əyilməsidir. Hündür qapılar üçün bu riski əvvəlcədən azaltmağın yolları var, onlardan biri düzləşdirici profildir.
Hündür qapı niyə əyilir
Lövhə materialı tam bircinsli deyil. Fasadın iki üzü fərqli şəraitdə olur: xarici tərəf otağın havasına və işığına, daxili tərəf isə qapalı şkafın havasına açıqdır. Rütubət və temperatur fərqi hər iki üzdə eyni olmayanda material bir tərəfə doğru çox az miqdarda "işləyir". Qısa qapıda bu fərq görünmür, çünki kənarlar arasında məsafə azdır. Hündürlük artdıqca isə eyni kiçik deformasiya künclərdə nəzərə çarpan boşluğa çevrilir.
Buna əlavə olaraq bir neçə amil təsir edir:
- fasadın iki üzünün fərqli örtüklə işlənməsi, məsələn, xaricdə boya, içəridə isə başqa material;
- nazik fasad materialı;
- qapının radiator, kondisioner və ya günəş düşən pəncərə yanında olması;
- menteşələrin sayının qapının hündürlüyünə uyğun olmaması.
Düzləşdirici profil necə işləyir
Düzləşdirici — fasadın arxa tərəfində, adətən hündürlük boyu açılmış yarığa yerləşdirilən metal profildir. Profilin içində tənzimləmə mexanizmi olur. Vint fırladılanda profil fasadı bir tərəfə və ya digər tərəfə dartır, beləliklə əyilmiş qapını yenidən düzəltmək mümkün olur.
Bunun üstünlüyü ondadır ki, problem yarandıqda qapını dəyişmək lazım gəlmir. Mövsüm dəyişəndə qapı yenidən bir az "hərəkət" edərsə, tənzimləmə təkrarlana bilər. Profil qapının arxasında gizli qalır, çöldən görünmür.
Hansı hallarda düzləşdirici məntiqlidir
Hər qapıya düzləşdirici qoymaq lazım deyil. Onun ən çox fayda verdiyi vəziyyətlər bunlardır:
- tavana qədər və ya çox hündür qapılar, xüsusən tutacaqsız dizaynda, çünki orada künc boşluğu daha çox gözə çarpır;
- iki üzü fərqli işlənmiş boyalı və ya parlaq fasadlar;
- otağın iqlim şəraiti dəyişkən olan yerlər: günəşli divar, radiator yanı, isidilməyən otaq;
- geyim otağına açılan dar və hündür qapılar.
Sürüşmə (kupe) qapılarda isə vəziyyət fərqlidir. Orada fasad adətən alüminium profil çərçivəyə yığılır, bu çərçivə özü sərtlik verir.
Düz qapı üçün layihədə başqa nələr edilir
Düzləşdirici tək həll deyil, yaxşı layihə onu bir neçə tədbirlə birləşdirir. Qapının hündürlüyünə uyğun sayda menteşə qoyulur ki, fasad bir neçə nöqtədən dayansın. Fasadın hər iki üzü mümkün qədər eyni və ya yaxın xassəli örtüklə işlənir. Çox hündür səthi iki qapıya bölmək — məsələn, üst hissədə ayrıca antresol qapısı — həm əyilmə riskini, həm də qapının çəkisini azaldır.
Blum kimi istehsalçıların menteşələrində üç istiqamətdə tənzimləmə var: hündürlük, dərinlik və yan. Quraşdırmadan sonra qapılar arasındakı aralığın bərabər olması üçün bu tənzimləmə edilir. Amma menteşə tənzimləməsi fasadın özünün əyriliyini düzəltmir, bu fərqi bilmək vacibdir.
Güzgü, tutacaqsız sistem və təmir rütubəti
Hündür qapıya güzgü yapışdırılanda qapının çəkisi xeyli artır. Bu halda menteşə sayı yenidən hesablanır, güzgünün yapışdırılması üçün isə mebel güzgüsünə uyğun yapışqan və ya bərkidici istifadə olunur. Güzgü qapının bir üzünü örtdüyü üçün iki üzün fərqli olması məsələsi burada da nəzərə alınmalıdır.
Tutacaqsız, basaraq açılan (push-to-open) sistemdə hündür qapı adətən bir yox, iki itələyici mexanizmlə təchiz olunur ki, qapı bütün hündürlüyü boyu bərabər açılsın. Qapı kənarı boyunca quraşdırılan şaquli alüminium tutacaq profili isə fasada müəyyən qədər əlavə sərtlik verə bilər.
Bir vacib məqam da quraşdırma vaxtıdır. Təzə suvaq, şpaklyovka və ya döşəmə şapı olan otaqda hava uzun müddət rütubətli qalır. Hündür qapılar belə mühitdə quraşdırılıb sonra quru havada qalanda hərəkət etmə ehtimalı artır. Ona görə tavana qədər şkafları təmirin "yaş" işləri bitib otaq quruduqdan sonra quraşdırmaq məsləhətdir.
İstifadəçi nəyə diqqət edə bilər
Qapının bir küncü aralanıbsa, əvvəlcə menteşə vintlərinin boşalıb-boşalmadığını yoxlayın. Menteşələr möhkəmdirsə və qapı bütün uzunluğu boyu korpusa yapışmırsa, səbəb fasadın əyilməsi ola bilər. Belə halda qapını zorla sıxmaq və ya menteşəni həddindən artıq tənzimləmək vəziyyəti pisləşdirə bilər.
Zaferoğlu Mebel hündür şkaf və qarderob qapılarında Blum furniturasından istifadə edir. Qapının hündürlüyünə və otağın şəraitinə görə düzləşdirici və ya qapının bölünməsi kimi həllər layihə zamanı müzakirə oluna bilər.
