Menteşə mebelin ən kiçik, amma ən çox işləyən hissələrindən biridir. Mətbəx qapısı gün ərzində dəfələrlə açılıb bağlanır və bu hərəkətin rahatlığı demək olar ki, tamamilə menteşədən asılıdır. Blum kimi istehsalçıların kataloqunda onlarla menteşə növü var və bu, təsadüfi deyil: hər biri qapının korpusa necə oturduğuna, necə açılmalı olduğuna və hansı materialdan hazırlandığına görə seçilir. Səhv seçilmiş menteşə qapının qonşu qapıya dəyməsinə, çekməcənin açılmamasına və ya fasadın əyri durmasına səbəb olur.
Əsas sual: qapı korpusu necə örtür
Gizli menteşələrin seçimində ilk addım qapının korpusun yan divarına nisbətən vəziyyətini müəyyən etməkdir. Üç əsas variant var:
- Üst (tam örtən) qapı yan divarın kənarını tam örtür. Tək dolablarda və sıranın kənarındakı qapılarda ən çox yayılmış variantdır.
- Yarım örtən qapı yan divarın yalnız bir hissəsini örtür. İki qapı eyni arakəsməyə bərkidiləndə hər biri divarın təxminən yarısını tutur.
- Daxili qapı korpusun içərisinə oturur və yan divarın kənarı açıq görünür. Klassik və çərçivəli mebeldə istifadə olunur, lakin dəqiq quraşdırma tələb edir.
Bu üç variant üçün menteşənin qolu fərqli əyilməyə malikdir. Blum sistemində eyni menteşə gövdəsinə müxtəlif montaj lövhələri və qol növləri uyğun gəlir, amma əsas seçim qapının tipinə görə aparılır.
Açılma bucağı
Standart menteşələr qapını təxminən bir düz bucaqdan bir qədər çox açır və əksər dolablar üçün bu kifayətdir. Lakin içində çıxarılan çekməcə və ya səbət olan dolabda qapı tam açılmazsa, çekməcə qapıya dirənir. Bu halda geniş açılma bucaqlı menteşə seçilir.
Əksinə, divara və ya soyuducuya yaxın qapıda məhdud açılma bucağı faydalıdır: qapı qonşu səthə dəyməzdən əvvəl dayanır. Bəzi menteşələrdə bu məhdudlaşdırıcı sonradan əlavə edilə bilir. Buna görə planlaşdırma mərhələsində hər qapının hansı maneə ilə qonşu olduğunu yoxlamaq lazımdır.
Xüsusi vəziyyətlər
Künc dolablarda iki qapının bir-birinə bucaq altında durduğu hallar üçün xüsusi bucaqlı menteşələr mövcuddur. Qalın fasadlarda, məsələn, çərçivəli və ya əlavə üzlüklü qapılarda standart menteşə qapının kənarını qonşu fasada sürtdürə bilər; bunun üçün qalın qapılara uyğun menteşə və ya fərqli montaj məsafəsi seçilir.
Şüşə qapılar üçün qapıda dəlik açılmayan, sıxma prinsipi ilə işləyən menteşələr istifadə olunur. Alüminium çərçivəli fasadlar üçün də ayrıca həllər var. Qapı çox hündür və ya ağırdırsa, menteşə sayı artırılır: hündürlük və çəki artdıqca qapının əyilməməsi üçün iki deyil, üç və ya daha çox menteşə qoyulur.
Yumşaq bağlanma və tutacaqsız açılma
Müasir menteşələrin çoxunda bağlanmanın son mərhələsini yavaşladan mexanizm korpusa inteqrasiya olunub. Blum-un bu sahədəki həlli qapının zərbə ilə bağlanmasının qarşısını alır və səs-küyü azaldır. Bəzi hallarda yumşaq bağlanma ayrıca modul kimi əlavə edilir və gücü qapının çəkisinə görə tənzimlənir.
Tutacaqsız fasadlarda isə qapı üzərinə basmaqla açılan mexanizm istifadə olunur. Burada vacib nüans var: basaraq açılma sistemi ilə yumşaq bağlanma bir-birinə mane ola bilər, ona görə bu iki funksiya üçün istehsalçının uyğun kombinasiyasını seçmək lazımdır.
Quraşdırma və tənzimləmə
Menteşənin keyfiyyəti yalnız düzgün quraşdırıldıqda hiss olunur. Qapıda kasa üçün açılan dəliyin diametri və kənardan məsafəsi dəqiq olmalıdır, montaj lövhəsi isə korpusda eyni xətt üzrə bərkidilməlidir. Blum menteşələri üç istiqamətdə tənzimlənir: qapını yuxarı-aşağı, sağa-sola və korpusa yaxın-uzaq hərəkət etdirmək mümkündür. Bu, mebelin quraşdırıldıqdan sonra qapılar arasındakı boşluqları bərabərləşdirməyə imkan verir.
Zamanla qapıların bir qədər sallanması normaldır, xüsusən ağır fasadlarda. Bu halda menteşəni dəyişmək yox, vintlərlə tənzimləmək kifayətdir. Tənzimləmə vintini həddən çox sıxmaq isə lövhədəki yuvanı zədələyə bilər.
Seçim üçün qısa siyahı
- Qapı üst, yarım, yoxsa daxili tipdir?
- İçəridə çıxarılan element varmı, qapı hansı bucağa qədər açılmalıdır?
- Qonşuluqda divar, soyuducu və ya başqa qapı varmı?
- Fasadın materialı və qalınlığı nədir, şüşə və ya çərçivəlidirmi?
- Qapının hündürlüyü və çəkisinə görə neçə menteşə lazımdır?
- Yumşaq bağlanma, yoxsa basaraq açılma istənilir?
Zaferoğlu Mebel mebeli Blum menteşələri ilə yığır; konkret qapıya hansı menteşənin düşəcəyi fasadın ölçüsü və yanındakı elementlər layihədə dəqiqləşəndən sonra seçilir.
